- (0224) 322 22 90
- info@bursabilgisayar.tr
İşletmelerde verinin kaybolması yalnızca teknik bir problem değil, doğrudan iş sürekliliğini etkileyen kritik bir risktir. Muhasebe kayıtları, müşteri dosyaları, projeler, ERP verileri, sunucu sistemleri ve kullanıcı belgeleri; disk arızası, yanlışlıkla silme, fidye yazılımı, elektrik problemi veya donanım arızası nedeniyle erişilemez hale gelebilir.
Bursa Bilgisayar olarak Bursa veri yedekleme hizmetimiz kapsamında bilgisayar, sunucu, NAS, sanal makine ve kurumsal uygulamalar için otomatik, kontrollü ve geri yüklenebilir backup sistemleri kuruyoruz.
Amacımız yalnızca yedek almak değil, gerektiğinde verinin gerçekten geri döndürülebildiği sürdürülebilir bir veri koruma altyapısı oluşturmaktır.
Veri yedekleme, kritik dosya ve sistemlerin ana çalışma ortamından bağımsız bir kopyasının oluşturulmasıdır.
Kurumsal yedekleme sistemlerinde;
belirli periyotlarla farklı depolama ortamlarına kopyalanabilir.
Yedekleme sıklığı ve saklama süresi işletmenin veri kaybı toleransına göre belirlenmelidir.
İşletmenin mevcut altyapısına göre;
hizmetleri sunuyoruz.
Bir işletmede veriler genellikle tek bir noktada tutulur.
Örneğin;
bulunabilir.
Bu cihazlardan biri arızalandığında veya veri yanlışlıkla silindiğinde geri dönüş seçeneği yoksa ciddi iş kaybı oluşabilir.
Bu nedenle kritik verilerin en az bir bağımsız kopyasının bulunması gerekir.
RAID, disk arızasına karşı belirli bir süreklilik sağlayabilir ancak veri yedekleme değildir.
RAID;
tek başına çözmez.
Bu nedenle RAID + Yedekleme birlikte kullanılmalıdır.
Kurumsal veri korumada yaygın kullanılan yöntemlerden biri 3-2-1 yaklaşımıdır.
Temel olarak:
3 veri kopyası
2 farklı depolama ortamı
1 kopya farklı lokasyonda
bulundurulması hedeflenir.
Her işletme için birebir aynı model gerekli olmayabilir ancak ana veri ve tüm yedeklerin aynı cihazda tutulmaması önemlidir.
Windows veya Linux sunucular üzerinde çalışan kritik servisler düzenli olarak yedeklenebilir.
Yedekleme kapsamında;
değerlendirilebilir.
Sunucunun görevi ve veri miktarına göre uygun backup yöntemi belirlenir.
Windows Server sistemlerinde dosya, sistem ve belirli servislerin yedeklenmesi planlanabilir.
Active Directory, File Server ve diğer kritik roller için uygun backup yöntemleri kullanılmalıdır.
Yedeklerin yalnızca sunucunun kendi diskinde tutulması önerilmez.
Linux sunucularda;
yedeklenebilir.
Uygulamanın çalışma yapısına göre dosya bazlı, image bazlı veya veritabanı odaklı backup yöntemleri kullanılabilir.
Active Directory kritik kimlik doğrulama sistemidir.
Domain Controller ve sistem durumunun uygun yöntemlerle yedeklenmesi gerekir.
Active Directory altyapısında yalnızca dosya kopyası almak yeterli değildir; geri yükleme senaryosu da planlanmalıdır.
Dosya sunucularında kullanıcıların ortak klasörleri düzenli olarak yedeklenebilir.
Örneğin;
gibi klasörler belirli periyotlarla backup sistemine aktarılabilir.
NAS sistemleri hem yedekleme hedefi hem de yedeklenmesi gereken sistem olarak kullanılabilir.
Örneğin;
Sunucu → NAS
veya
NAS → İkinci NAS
şeklinde yedekleme yapıları oluşturulabilir.
Kritik NAS verilerinin yalnızca aynı cihaz üzerindeki snapshotlarda tutulması yeterli değildir.
Bazı işletmelerde kritik veriler kullanıcı bilgisayarlarında bulunabilir.
Özellikle;
bilgisayarlarındaki önemli klasörler otomatik backup sistemine dahil edilebilir.
Hyper-V, Proxmox ve diğer sanallaştırma platformlarında çalışan sanal makinelerin tamamı yedeklenebilir.
Bu sayede yalnızca dosyalar değil, sanal sunucunun tamamı geri yüklenebilir.
Örneğin;
VM → Backup Server / NAS
şeklinde düzenli backup alınabilir.
Hyper-V üzerinde çalışan Windows veya Linux sanal makineleri uygun backup çözümleriyle yedeklenebilir.
Backup sırasında sanal makinenin diskleri, konfigürasyonu ve sistem durumu birlikte korunabilir.
Geri yükleme senaryosu önceden test edilmelidir.
Proxmox altyapısında VM ve container yedekleri alınabilir.
İhtiyaca göre;
kullanılabilir.
Backup retention ve depolama kapasitesi kullanıcı ve VM sayısına göre planlanmalıdır.
Veritabanları için yalnızca sunucu image yedeği almak her zaman yeterli olmayabilir.
SQL Server, PostgreSQL ve MySQL gibi sistemlerde uygulamaya uygun database backup alınmalıdır.
Veritabanının bütünlüğü ve geri yükleme süreci ayrıca test edilmelidir.
Microsoft SQL Server kullanan sistemlerde;
gibi farklı backup stratejileri kullanılabilir.
Hangi yöntemin uygun olduğu veritabanının kritik seviyesine ve kabul edilebilir veri kaybına göre belirlenir.
PostgreSQL ve MySQL sistemlerinde dump veya farklı fiziksel backup yöntemleri kullanılabilir.
Backup işlemleri otomatik hale getirilebilir ve farklı depolama ortamlarına aktarılabilir.
Yedeklerin yalnızca aynı database sunucusunda tutulması önerilmez.
Kurumsal verilerin bir kopyası bulut ortamında tutulabilir.
Bu yapı fiziksel lokasyondan bağımsız yedek oluşturur.
Bulut backup seçerken;
dikkate alınmalıdır.
Küçük işletmelerde harici disk uygun bir backup katmanı olabilir.
Ancak diskin sürekli sunucuya bağlı kalması fidye yazılımı ve elektriksel risklere karşı zayıflık oluşturabilir.
Bu nedenle harici disk yedekleme kontrollü ve mümkünse rotasyonlu şekilde kullanılmalıdır.
Kritik sistemlerde yedeklerin farklı fiziksel lokasyonda tutulması önemlidir.
Örneğin;
Merkez Sunucu
↓
Backup
↓
Şube NAS
şeklinde off-site backup oluşturulabilir.
Bu yapı yangın, hırsızlık ve lokasyon bazlı felaketlere karşı ek koruma sağlar.
Snapshot, sistemin belirli bir andaki durumuna geri dönmeye yardımcı olabilir.
Özellikle;
üzerinde kullanılabilir.
Ancak snapshot tek başına backup değildir.
Snapshotlar genellikle aynı fiziksel sistemde tutulduğu için cihaz tamamen kaybedildiğinde snapshotlara da erişilemeyebilir.
Fidye yazılımı yalnızca kullanıcı bilgisayarlarını değil, erişebildiği network paylaşımlarını da şifreleyebilir.
Bu nedenle yedekleme sistemi saldırgan veya kullanıcı hesabından mümkün olduğunca ayrılmalıdır.
Örneğin;
Kullanıcı Networkü
↓
File Server
↓
Backup Network
↓
NAS / Backup Server
şeklinde segmentasyon yapılabilir.
Destekleyen sistemlerde yedeklerin belirli süre boyunca değiştirilememesi veya silinememesi sağlanabilir.
Bu tür immutable backup çözümleri fidye yazılımı ve yetkisiz silme risklerine karşı ek güvenlik katmanı oluşturabilir.
Yedeklerin belirli bir kopyasının sürekli networke bağlı olmaması güçlü bir güvenlik katmanı sağlayabilir.
Offline backup;
gibi yöntemlerle oluşturulabilir.
Kritik veriler için online ve offline yedekleme birlikte değerlendirilebilir.
Yoğun sunucu ortamlarında yedekleme trafiği için ayrı network veya VLAN oluşturulabilir.
Örneğin;
Sunucular → Backup VLAN → NAS
şeklinde yapı kurulabilir.
Bu sayede backup trafiği kullanıcı networkünden ayrılır.
Her veri aynı sıklıkta yedeklenmek zorunda değildir.
Örneğin;
ERP veritabanı: Saatlik
Dosya sunucusu: Günlük
Arşiv: Haftalık
gibi farklı politikalar uygulanabilir.
Yedekleme sıklığı işletmenin kabul edebileceği veri kaybı miktarına göre belirlenir.
Retention, yedeklerin ne kadar süre saklanacağını ifade eder.
Örneğin;
gibi saklama politikaları oluşturulabilir.
Retention süresi depolama kapasitesi ve işletmenin yasal veya operasyonel ihtiyaçlarına göre belirlenmelidir.
RPO, yani Recovery Point Objective, kabul edilebilir veri kaybı miktarını ifade eder.
Örneğin RPO 1 saat ise işletme en fazla 1 saatlik veriyi kaybetmeyi kabul ediyor demektir.
Backup sıklığı bu hedefe göre planlanmalıdır.
RTO, yani Recovery Time Objective, sistemin ne kadar sürede tekrar çalışır hale gelmesi gerektiğini ifade eder.
Kritik ERP sunucusunun 2 saat içerisinde çalışması gerekebilirken arşiv sisteminin 24 saat kapalı kalması kabul edilebilir olabilir.
Bu nedenle her sistem için farklı RTO hedefleri belirlenebilir.
Backup sisteminin en önemli parçalarından biri restore testidir.
Bir backup dosyasının oluşmuş olması çalıştığı anlamına gelmez.
Belirli aralıklarla;
testleri gerçekleştirilebilir.
Yedekleme işlemleri otomatik çalıştığı için hatalar uzun süre fark edilmeyebilir.
Backup monitoring ile;
takip edilebilir.
Hatalı yedeklerin erken fark edilmesi veri güvenliği açısından önemlidir.
Backup sistemi zaman içerisinde tüm disk alanını doldurabilir.
Bu durumda yeni backup görevleri başarısız olabilir.
Retention politikaları ve depolama kapasitesi düzenli olarak kontrol edilmelidir.
Backup dosyalarının yetkisiz kişiler tarafından okunmaması için destekleyen sistemlerde şifreleme kullanılabilir.
Özellikle bulut veya farklı lokasyona gönderilen yedeklerde veri şifreleme önemlidir.
Şifreleme anahtarlarının kaybolması yedeklerin geri getirilememesine neden olabileceği için anahtar yönetimi dikkatli yapılmalıdır.
Backup sistemine tüm kullanıcıların erişmesi gerekmemelidir.
Yedek silme veya değiştirme yetkileri sınırlı tutulmalıdır.
Özellikle domain administrator hesabının backup sisteminde sınırsız yetkiye sahip olması bazı senaryolarda risk oluşturabilir.
Fiziksel sunucu tamamen arızalanırsa mevcut backup üzerinden;
üzerinde geri dönüş planlanabilir.
Kurtarma süresi backup türü ve veri miktarına göre değişir.
Bir kullanıcı önemli dosyayı yanlışlıkla sildiğinde snapshot veya backup sisteminden önceki sürüm geri getirilebilir.
Bu nedenle yalnızca son backup değil, belirli geçmiş sürümlerin tutulması da önemlidir.
Backup, felaket kurtarma planının temel bileşenlerinden biridir ancak tek başına yeterli değildir.
Felaket kurtarma planında;
birlikte değerlendirilmelidir.
Amaç yalnızca verinin kaybolmaması değil, işletmenin kritik sistemlerinin kabul edilebilir sürede yeniden çalışır hale gelmesidir.
Özellikle;
için geri dönüş senaryoları önceden planlanmalıdır.
Tek bir yedekleme ortamına bağımlı kalmak doğru değildir.
NAS hızlı lokal restore avantajı sağlayabilir.
Bulut ise lokasyon dışı veri kopyası sağlar.
Birçok işletme için;
Lokal NAS + Bulut Backup
gibi hibrit yapı daha güvenli olabilir.
İşletmenin altyapısına göre farklı backup çözümleri kullanılabilir.
Windows Server, Linux, Hyper-V, Proxmox, NAS ve bulut sistemleri için farklı yazılım seçenekleri değerlendirilebilir.
Ürün seçiminde;
dikkate alınmalıdır.
Küçük işletmeler de kritik verilerini kaybetme riski taşır.
Örneğin 10 bilgisayarlı bir işletmede;
kaybolduğunda ciddi operasyonel sorun oluşabilir.
KOBİ’ler için bütçeye uygun NAS ve bulut tabanlı backup sistemleri oluşturulabilir.
Fabrikalarda;
yedekleme planına dahil edilebilir.
Üretimi etkileyen kritik sistemlerde RPO ve RTO hedeflerinin belirlenmesi özellikle önemlidir.
Şubeler birbirlerinin yedekleme lokasyonu olarak kullanılabilir.
Örneğin;
Merkez → Şube NAS
Şube → Merkez Backup
gibi karşılıklı off-site yedekleme oluşturulabilir.
İnternet bağlantılarının kapasitesi veri miktarına göre değerlendirilmelidir.
Genel olarak şu adımlarla ilerleyebiliriz:
Veri yedekleme çözümlerimiz özellikle;
için planlanabilir.
Bursa Bilgisayar olarak veri yedeklemeyi yalnızca dosyaları başka bir diske kopyalamak şeklinde değerlendirmiyoruz.
Backup + NAS + Snapshot + Cloud + Network + VLAN + Sunucu + Sanallaştırma + Monitoring + Restore Testi altyapısını birlikte ele alıyoruz.
Bu sayede işletmenizin kritik verilerinin düzenli olarak yedeklenmesini, backup hatalarının takip edilmesini ve gerektiğinde verinin gerçekten geri getirilebilmesini hedefliyoruz.
İşletmenizde yedekleme yapılıyor ancak gerçekten çalışıp çalışmadığından emin değilseniz, tüm verileriniz tek bir sunucu veya NAS üzerinde bulunuyorsa ya da fidye yazılımına karşı daha güçlü bir backup altyapısı oluşturmak istiyorsanız mevcut sisteminizi birlikte değerlendirebiliriz.
Bursa Bilgisayar olarak Bursa veri yedekleme, kurumsal backup, sunucu yedekleme, NAS yedekleme, bulut yedekleme, sanal makine backup ve felaket kurtarma ihtiyaçlarınız için işletmenize uygun veri koruma altyapısını planlıyor ve kuruyoruz.
