İşletmelerde verilerin yalnızca ofisteki sunucu, NAS veya kullanıcı bilgisayarlarında tutulması önemli bir risk oluşturabilir. Donanım arızası, fidye yazılımı, yangın, hırsızlık veya fiziksel lokasyonda yaşanabilecek bir problem, hem ana verinin hem de lokal yedeklerin aynı anda kaybedilmesine neden olabilir.
Bursa Bilgisayar olarak Bursa cloud yedekleme hizmetimiz kapsamında işletmelerin kritik sunucu, dosya, bilgisayar, Microsoft 365 ve uygulama verilerini güvenli bulut altyapılarına otomatik olarak yedekliyor; saklama, şifreleme, izleme ve geri yükleme süreçlerini işletmenin ihtiyaçlarına göre planlıyoruz.
Amacımız yalnızca veriyi buluta kopyalamak değil, ihtiyaç duyulduğunda geri döndürülebilir ve sürdürülebilir bir kurumsal yedekleme sistemi oluşturmaktır.
Cloud yedekleme, işletmenin kritik verilerinin internet üzerinden farklı bir veri merkezi veya bulut altyapısına yedeklenmesidir.
Bu yapı sayesinde ana sistemin bulunduğu fiziksel lokasyondan bağımsız bir veri kopyası oluşturulur.
Buluta;
yedeklenebilir.
İşletmenin mevcut altyapısına göre;
hizmetleri sunuyoruz.
Lokal backup önemli bir güvenlik katmanıdır ancak ana sistemle aynı fiziksel lokasyonda bulunması bazı riskleri ortadan kaldırmaz.
Örneğin;
Sunucu + Backup NAS
aynı odadaysa yangın veya hırsızlık durumunda iki sistem birden kaybedilebilir.
Cloud backup sayesinde;
Sunucu → Lokal Backup → Cloud Backup
şeklinde farklı lokasyonda ek veri kopyası oluşturulabilir.
OneDrive, Dropbox veya benzeri dosya senkronizasyon sistemleri ile cloud backup aynı amaçla kullanılmaz.
Senkronizasyon bir dosyada yapılan değişikliği diğer cihazlara da aktarabilir.
Bu nedenle yanlışlıkla silinen veya fidye yazılımı tarafından şifrelenen dosya senkronize edilebilir.
Gerçek backup sisteminde geçmiş sürümlerin ve belirli tarihli yedeklerin tutulması hedeflenir.
Cloud backup, 3-2-1 yedekleme yaklaşımının önemli parçalarından biri olabilir.
Örneğin;
1. Ana Veri
Sunucu veya NAS
2. Lokal Backup
İkinci NAS veya backup server
3. Off-Site Backup
Cloud
Bu yapı aynı lokasyonda yaşanabilecek fiziksel problemlere karşı daha güçlü veri koruması sağlar.
Windows ve Linux sunucuların kritik verileri cloud ortamına yedeklenebilir.
Yedekleme kapsamına;
dahil edilebilir.
Veri hacmi yüksek sunucularda ilk backup süresi internet upload hızına göre planlanmalıdır.
Windows Server üzerinde çalışan;
için uygun cloud backup stratejileri oluşturulabilir.
Kullanılan backup çözümüne göre dosya, sistem veya image bazlı yedekleme gerçekleştirilebilir.
Linux sunucularda;
bulut sistemine yedeklenebilir.
Yedekleme yöntemi uygulamanın mimarisine göre belirlenmelidir.
NAS cihazları lokal dosya ve backup sistemlerinde yaygın olarak kullanılır.
Ancak NAS üzerindeki kritik verilerin ikinci bir lokasyona aktarılması önemlidir.
Destekleyen NAS sistemlerinde belirli klasörler otomatik olarak cloud depolama sistemlerine yedeklenebilir.
Microsoft 365 bulut altyapısında çalışıyor olsa da işletmenin bağımsız backup ihtiyacı ayrıca değerlendirilebilir.
Uygun üçüncü taraf backup çözümleriyle;
için bağımsız yedekleme altyapısı oluşturulabilir.
Kullanıcıların e-posta verileri farklı bir cloud backup platformuna yedeklenebilir.
Bu yapı;
gibi durumlarda ek recovery seçeneği sağlayabilir.
OneDrive kullanıcı dosyalarını Microsoft bulutunda saklar ancak senkronizasyon ve backup aynı şey değildir.
Kritik işletmelerde OneDrive verilerinin farklı bir backup platformuna düzenli olarak kopyalanması değerlendirilebilir.
SharePoint üzerinde ortak kurumsal belgeler tutuluyorsa bu veriler de işletmenin veri koruma politikasına dahil edilebilir.
Backup sistemi sayesinde belirli tarihli dosya ve site verilerine geri dönüş imkânı oluşturulabilir.
Kritik kullanıcı bilgisayarlarının belirli klasörleri cloud backup sistemine dahil edilebilir.
Örneğin;
bilgisayarlarında bulunan önemli veriler otomatik yedeklenebilir.
Ancak mümkün olduğunca şirket verilerinin kullanıcı bilgisayarlarından merkezi sunucu veya dosya sistemine taşınması daha sağlıklı bir yapı oluşturur.
Hyper-V veya Proxmox üzerinde çalışan sanal makinelerin yedekleri önce lokal backup sistemine, ardından farklı lokasyona aktarılabilir.
Örneğin;
Hyper-V / Proxmox
↓
Lokal Backup
↓
Cloud
şeklinde bir yapı oluşturulabilir.
Büyük VM’lerin doğrudan cloud’a gönderilmesinde internet kapasitesi önemli hale gelir.
ERP ve diğer kritik uygulamalarda kullanılan veritabanlarının yedekleri cloud sistemine aktarılabilir.
SQL Server, PostgreSQL veya MySQL gibi sistemlerde uygulamaya uygun backup dosyaları oluşturulup güvenli şekilde farklı lokasyona kopyalanabilir.
Manuel yedekleme sistemleri kullanıcıların işlemi unutması nedeniyle risk oluşturabilir.
Cloud backup görevleri;
gibi belirlenen zamanlarda otomatik çalıştırılabilir.
Yedekleme sıklığı verinin ne kadar sık değiştiğine göre belirlenmelidir.
Cloud yedeklemede ilk veri transferi genellikle en uzun işlemdir.
Örneğin 2 TB veri bulunuyorsa internet bağlantısının upload kapasitesi taşıma süresini doğrudan etkiler.
Sonraki backup işlemlerinde destekleyen sistemlerde yalnızca değişen veriler gönderilerek trafik azaltılabilir.
Incremental backup yönteminde ilk tam yedekten sonra yalnızca değişen veriler yedeklenir.
Bu yöntem;
azaltmaya yardımcı olabilir.
Kullanılabilirliği seçilen backup sistemine göre değişir.
Bazı backup çözümleri veriyi buluta göndermeden önce sıkıştırabilir.
Bu sayede transfer edilen veri miktarı azalabilir.
Ancak video, sıkıştırılmış arşiv veya bazı medya dosyalarında ek sıkıştırmanın etkisi sınırlı olabilir.
Cloud backup sistemlerinde verilerin aktarım ve saklama sırasında şifrelenmesi önemlidir.
Destekleyen sistemlerde;
gibi yöntemler kullanılabilir.
Backup verisi müşteri tarafından belirlenen anahtarla şifreleniyorsa bu anahtarın kaybedilmesi yedeklere erişilememesine neden olabilir.
Bu nedenle backup şifreleme anahtarlarının güvenli şekilde saklanması gerekir.
Tek bir kişinin bilgisayarında tutulması doğru değildir.
Cloud backup sistemlerinde her yedeğin süresiz saklanması maliyeti artırabilir.
Bu nedenle retention politikası oluşturulabilir.
Örneğin;
yedekler tutulabilir.
Saklama süresi işletmenin iş ve yasal gereksinimlerine göre belirlenmelidir.
Dosyaların farklı tarihli sürümlerinin saklanması yanlışlıkla yapılan değişikliklerde geri dönüş sağlar.
Örneğin bir Excel dosyası bugün yanlışlıkla değiştirilmişse önceki günkü veya haftaki sürüme dönmek mümkün olabilir.
Bu özellik kullanılan cloud backup platformuna göre değişir.
RPO, kabul edilebilir maksimum veri kaybını ifade eder.
Örneğin kritik ERP verisi için RPO 1 saat ise backup altyapısının buna uygun şekilde planlanması gerekir.
Günde bir kez cloud backup almak bu hedefi karşılamayabilir.
RTO, sistemin ne kadar sürede yeniden kullanılabilir hale gelmesi gerektiğini ifade eder.
Cloud üzerinde 5 TB yedek bulunması yeterli değildir.
Bu verinin internet üzerinden geri indirilmesinin ne kadar süreceği de hesaplanmalıdır.
Bu nedenle hızlı recovery gereken sistemlerde lokal backup + cloud backup birlikte kullanılmalıdır.
Cloud yedeklerden;
geri yüklenebilir.
Recovery seçenekleri kullanılan backup yazılımına göre değişir.
Kritik sistemlerde geri yükleme yöntemleri kurulum aşamasında test edilmelidir.
Backup’ın başarılı görünmesi verinin kesinlikle geri getirilebileceği anlamına gelmez.
Belirli aralıklarla test restore yapılması önemlidir.
Örneğin;
Cloud Backup → Test Klasörü → Dosya Restore
yapılarak veri bütünlüğü kontrol edilebilir.
Daha kritik yapılarda VM veya veritabanı restore testleri yapılabilir.
Yedekleme görevleri otomatik olduğu için hatalar fark edilmeden uzun süre devam edebilir.
Monitoring ile;
takip edilebilir.
Destekleyen platformlarda başarısız backup işlemleri için e-posta veya farklı uyarılar oluşturulabilir.
Bu sayede birkaç ay sonra backup’ın uzun süredir çalışmadığının fark edilmesi yerine sorun daha erken tespit edilir.
Cloud backup, fidye yazılımı senaryolarında önemli bir veri koruma katmanı olabilir.
Özellikle backup verilerinin üretim networkünden ve kullanıcı hesaplarından bağımsız tutulması önemlidir.
Kullanıcının tüm backup verilerini silebilmesi güvenlik riskini artırır.
Destekleyen cloud backup sistemlerinde verilerin belirli süre boyunca silinemediği veya değiştirilemediği immutable storage özellikleri kullanılabilir.
Bu yapı özellikle ransomware ve yetkili hesapların ele geçirilmesi senaryolarına karşı ek güvenlik sağlayabilir.
Gerçek anlamda air-gap tamamen networkten ayrılmış veri kopyasını ifade eder.
Cloud backup fiziksel olarak aynı lokasyonda bulunmadığı için önemli bir ayrışma sağlar ancak her cloud backup otomatik olarak air-gapped kabul edilmemelidir.
Kritik işletmelerde offline backup da ayrıca değerlendirilebilir.
Backup sunucusunun veya NAS’ın bulut servisine erişimi firewall üzerinden kontrol edilebilir.
Mümkün olduğunda yalnızca gerekli servis ve hedeflere erişim tanımlanması daha kontrollü network yapısı sağlar.
Yoğun yedekleme sistemlerinde ayrı backup VLAN oluşturulabilir.
Örneğin;
Server VLAN
↓
Backup VLAN
↓
NAS / Backup Server
↓
Cloud
şeklinde yapı oluşturulabilir.
Bu sayede kullanıcıların backup altyapısına doğrudan erişimi sınırlandırılabilir.
Farklı lokasyonda işletmeye ait ikinci NAS veya backup sunucusu kullanılıyorsa veriler site-to-site VPN üzerinden taşınabilir.
Bu yöntem public cloud servisi yerine işletmenin kendi özel off-site backup altyapısını oluşturmasına olanak sağlar.
Cloud backup iki farklı şekilde değerlendirilebilir.
Public Cloud
Harici bulut sağlayıcısının depolama altyapısı kullanılır.
Private Cloud / Off-Site
İşletmeye ait farklı lokasyondaki sunucu veya NAS kullanılır.
İhtiyaca göre her iki yöntem de kullanılabilir.
Çoğu KOBİ için yalnızca cloud veya yalnızca lokal backup yerine hibrit model daha kullanışlı olabilir.
Örneğin:
Sunucu
↓
Lokal NAS
↓
Cloud
Lokal NAS hızlı restore sağlarken cloud kopyası fiziksel lokasyon kaybına karşı ek koruma sağlar.
Bulut yedekleme maliyetini;
etkileyebilir.
Bu nedenle “1 TB cloud depolama fiyatı” üzerinden tek başına karar vermek doğru olmayabilir.
Cloud backup maliyetini planlarken yalnızca bugünkü veri miktarı değil yıllık büyüme de hesaplanmalıdır.
Örneğin bugün 500 GB verisi bulunan bir şirket birkaç yıl içerisinde birkaç TB veriye ulaşabilir.
Retention ve versiyonlama da toplam depolama ihtiyacını artırabilir.
Kurumsal verilerin bulut ortamına yedeklenmesi sırasında kişisel veri ve yasal gereksinimler ayrıca değerlendirilmelidir.
Kullanılacak servis sağlayıcının veri lokasyonu, sözleşme şartları ve güvenlik özellikleri işletmenin kendi KVKK yükümlülükleri açısından incelenmelidir.
Teknik backup sistemi kurmak hukuki uyumluluğu tek başına sağlamaz.
Harici disk ekonomik ve hızlı lokal backup sağlar ancak fiziksel olarak ofiste bulunduğu için yangın, hırsızlık ve benzeri risklerden etkilenebilir.
Cloud backup ise fiziksel lokasyondan bağımsız kopya oluşturur.
Bu nedenle birçok işletmede;
Harici/NAS Lokal Backup + Cloud Backup
birlikte kullanılabilir.
İkinci NAS farklı lokasyonda bulunuyorsa güçlü bir off-site backup alternatifi olabilir.
Public cloud’un avantajı fiziksel cihaz yönetimi gerektirmemesidir.
İkinci NAS ise yüksek veri miktarında uzun vadede maliyet avantajı sağlayabilir.
İşletmenin veri hacmi ve internet bağlantısına göre doğru yöntem belirlenmelidir.
Bulut yedekleme, Disaster Recovery planının önemli bir bileşenidir.
Ancak yalnızca verinin cloud’da bulunması sistemin hemen ayağa kalkacağı anlamına gelmez.
Kurtarma planında;
da değerlendirilmelidir.
Fiziksel sunucu kullanılamaz hale geldiğinde cloud backup üzerinden yeni fiziksel veya sanal sisteme geri dönüş yapılabilir.
Ancak veri miktarı yüksekse cloud’dan tüm sunucuyu indirmek uzun sürebilir.
Bu nedenle kritik sistemlerde lokal hızlı recovery kopyası da bulunmasını öneriyoruz.
Farklı lokasyonlardaki sunucu ve bilgisayarların backup işlemleri merkezi şekilde yönetilebilir.
Örneğin;
Bursa Merkez
İstanbul Şube
Fabrika
Depo
aynı backup yönetim altyapısı içerisinde izlenebilir.
Bu yapı çok lokasyonlu işletmelerde hangi cihazın yedeklendiğinin takibini kolaylaştırır.
Ofis dışında çalışan notebooklar lokal NAS’a her zaman erişemeyebilir.
Cloud backup agent ile kritik kullanıcı verileri internet üzerinden doğrudan yedekleme platformuna aktarılabilir.
Bu yöntem özellikle sürekli uzaktan çalışan ekiplerde değerlendirilebilir.
Cloud backup yalnızca büyük işletmeler için değildir.
10 bilgisayar ve bir sunucusu bulunan bir işletmede bile;
kritik olabilir.
İhtiyaca göre yalnızca kritik sistemleri kapsayan ekonomik bir cloud backup planı oluşturulabilir.
Fabrikalarda;
cloud backup planına dahil edilebilir.
Üretim açısından kritik sistemlerde lokal backup ve cloud backup birlikte kullanılması daha uygun olabilir.
Genel olarak şu şekilde ilerliyoruz:
Cloud backup çözümlerimiz özellikle;
için planlanabilir.
Bursa Bilgisayar olarak cloud yedeklemeyi yalnızca dosyaların internete kopyalanması şeklinde değerlendirmiyoruz.
Cloud Backup + Lokal Backup + NAS + Sunucu + Sanallaştırma + Microsoft 365 + Şifreleme + Monitoring + Restore Testi + Disaster Recovery süreçlerini birlikte ele alıyoruz.
Böylece yalnızca farklı lokasyonda veri kopyası oluşturmayı değil, backup görevlerinin düzenli çalışmasını ve gerektiğinde verinin gerçekten geri getirilebilmesini hedefliyoruz.
Tüm yedekleriniz halen ofisinizdeki tek bir NAS veya harici diskte bulunuyor, sunucunuz tamamen kaybolduğunda verilerinize nasıl ulaşacağınızdan emin değilseniz ya da Microsoft 365 ve sunucu verileriniz için bağımsız bir yedekleme altyapısı oluşturmak istiyorsanız mevcut yapınızı birlikte değerlendirebiliriz.
Bursa Bilgisayar olarak Bursa cloud yedekleme, bulut yedekleme, cloud backup, sunucu bulut yedekleme, Microsoft 365 backup, NAS cloud backup ve off-site yedekleme ihtiyaçlarınız için işletmenize uygun veri koruma altyapısını planlıyor ve kuruyoruz.