İşletmelerde siber saldırıların önemli giriş noktalarından biri çalışanların kullandığı bilgisayar ve notebooklardır. Kullanıcının zararlı bir e-posta ekini açması, sahte bir bağlantıya tıklaması veya güvenilmeyen bir yazılım yüklemesi şirket networkündeki diğer sistemleri de riske atabilir.
Bu nedenle yalnızca firewall kullanmak kurumsal güvenlik için yeterli değildir. Network güvenliğinin yanında kullanıcıların kullandığı uç cihazların da korunması gerekir.
Bursa Bilgisayar olarak Bursa endpoint güvenliği hizmetimiz kapsamında işletmelerdeki bilgisayar, notebook ve uygun sunucular için merkezi yönetilebilir endpoint protection ve EDR çözümleri kuruyor; güvenlik politikaları, tehdit izleme ve olay müdahale süreçlerini işletmenin IT altyapısıyla birlikte planlıyoruz.
Endpoint, kurumsal networke bağlanan uç cihazları ifade eder.
Bunlar genellikle;
gibi sistemlerdir.
Endpoint güvenliği ise bu cihazların zararlı yazılımlar, fidye yazılımları ve diğer siber tehditlere karşı korunmasına yönelik teknolojilerin bütünüdür.
İşletmenin kullanıcı ve cihaz yapısına göre;
hizmetleri sunuyoruz.
Bireysel antivirüs çözümleri tek bilgisayar için yeterli olabilir ancak onlarca cihaz bulunan işletmelerde her bilgisayarı ayrı ayrı yönetmek ciddi bir operasyon yükü oluşturur.
Kurumsal endpoint çözümlerinde cihazlar merkezi bir yönetim panelinden takip edilebilir.
Örneğin IT yöneticisi;
merkezi olarak görebilir.
Klasik antivirüs çözümleri ağırlıklı olarak bilinen zararlı yazılımların tespit edilmesi ve engellenmesine odaklanır.
EDR – Endpoint Detection and Response ise uç cihazlarda gerçekleşen aktivitelerin daha detaylı şekilde analiz edilmesini ve şüpheli davranışların tespit edilmesini amaçlar.
Örneğin bir programın kısa sürede yüzlerce dosyayı şifrelemeye başlaması davranışsal açıdan şüpheli kabul edilebilir.
Modern kurumsal güvenlik çözümlerinde antivirüs, davranış analizi ve EDR yetenekleri birlikte bulunabilir.
EDR, uç noktalarda gerçekleşen güvenlik olaylarının tespit edilmesi, analiz edilmesi ve müdahale edilmesine yardımcı olan güvenlik teknolojisidir.
EDR sistemleri desteklenen özelliklere göre;
izleyebilir.
Bir tehdit tespit edildiğinde olay hakkında daha detaylı bilgi sağlayarak teknik ekibin müdahalesini kolaylaştırabilir.
EPP, uç cihazları farklı tehdit türlerine karşı korumaya yönelik güvenlik platformudur.
Çözümün özelliklerine göre;
Antivirüs + Anti-Malware + Web Protection + Exploit Protection + Device Control
gibi farklı güvenlik katmanları tek platform içerisinde bulunabilir.
EDR ise bu korumanın üzerine daha gelişmiş tespit ve olay müdahale yetenekleri ekleyebilir.
Ransomware saldırıları işletmeler açısından ciddi risk oluşturur.
Bir kullanıcının bilgisayarına bulaşan fidye yazılımı yalnızca o bilgisayardaki dosyaları değil, kullanıcının erişim yetkisine sahip olduğu network klasörlerini de etkileyebilir.
Bu nedenle fidye yazılımına karşı yalnızca antivirüs kullanmak yerine;
Endpoint Security + Kullanıcı Yetkileri + Network Segmentasyonu + Backup + Snapshot
birlikte değerlendirilmelidir.
Kurumsal endpoint güvenlik çözümlerinin önemli avantajlarından biri merkezi yönetimdir.
Örneğin 50 bilgisayarlı bir işletmede güvenlik politikaları her bilgisayara tek tek uygulanmak yerine merkezi panelden dağıtılabilir.
IT ekibi hangi cihazların aktif olduğunu ve güvenlik durumunu daha kolay takip edebilir.
İşletmedeki tüm kullanıcıların aynı güvenlik ayarlarına ihtiyacı olmayabilir.
Örneğin;
Standart Kullanıcılar
Muhasebe
Yönetim
IT
Sunucular
için farklı güvenlik politikaları oluşturulabilir.
Bu politikaların kapsamı kullanılan endpoint ürününün desteklediği özelliklere göre değişebilir.
Sunucular da endpoint güvenlik stratejisinin parçası olabilir.
Ancak sunucu üzerinde çalışan;
nedeniyle güvenlik yazılımının performans ve uygulama uyumluluğu dikkate alınmalıdır.
Özellikle veritabanı ve yoğun disk kullanan uygulamalarda gerekli istisnalar üretici önerilerine göre yapılandırılmalıdır.
Active Directory kullanılan işletmelerde endpoint güvenlik yapısı merkezi kullanıcı ve bilgisayar yönetimiyle birlikte planlanabilir.
Bilgisayarların domaine dahil edilmesi;
gibi alanlarda merkezi yönetim avantajı sağlar.
Endpoint Security ve Active Directory birbirinin alternatifi değil, farklı güvenlik katmanlarıdır.
Windows bilgisayarlarda işletim sisteminin kendi güvenlik özellikleri de endpoint güvenliğinin önemli bir parçasıdır.
İşletmenin kullandığı lisans ve yönetim altyapısına göre Microsoft Defender ve diğer güvenlik özellikleri merkezi olarak yönetilebilir.
Gereksiz üçüncü taraf yazılımlar yerine mevcut Microsoft güvenlik altyapısının yeterli olup olmadığı da değerlendirilebilir.
Microsoft ekosistemini kullanan işletmelerde uygun lisanslama kapsamında Microsoft Defender çözümleri değerlendirilebilir.
Microsoft 365 ve Entra ID altyapısıyla birlikte daha merkezi endpoint güvenliği senaryoları oluşturulabilir.
Kullanılabilecek özellikler işletmenin Microsoft lisansına göre değişiklik gösterebilir.
USB bellekler hem veri sızıntısı hem zararlı yazılım açısından risk oluşturabilir.
Endpoint güvenlik ürününün desteklediği özelliklere göre;
uygulanabilir.
Her işletmede USB’nin tamamen engellenmesi doğru olmayabilir. Politika iş süreçlerine göre belirlenmelidir.
Kullanıcıların bilgisayarlara kontrolsüz yazılım yüklemesi güvenlik ve yönetim sorunlarına neden olabilir.
Uygun güvenlik çözümlerinde belirli uygulamaların çalıştırılması veya kurulması kontrol edilebilir.
Ayrıca kullanıcıların sürekli local administrator yetkisiyle çalışmaması güvenlik açısından değerlendirilmelidir.
Kullanıcının bilgisayarında sürekli administrator yetkisine sahip olması zararlı yazılımların daha yüksek yetkilerle çalışabilmesine neden olabilir.
Kurumsal yapılarda standart kullanıcı ve yönetici hesaplarının ayrılması değerlendirilebilir.
Gerekli uygulamalar için kontrollü yetkilendirme yöntemleri oluşturulabilir.
Kullanıcılar zararlı veya sahte web sitelerine yönlendirilebilir.
Endpoint çözümlerinin desteklediği web protection özellikleri bilinen zararlı sitelere erişimin engellenmesine yardımcı olabilir.
Bu koruma firewall üzerindeki DNS veya web filtreleme sistemleriyle birlikte kullanılabilir.
Phishing saldırılarında kullanıcı sahte bir e-posta veya web sayfası üzerinden zararlı dosya çalıştırabilir veya kimlik bilgilerini paylaşabilir.
Endpoint güvenliği zararlı dosyanın çalıştırılmasını engellemeye yardımcı olabilir ancak phishing riskini tamamen ortadan kaldırmaz.
Bu nedenle;
E-posta Güvenliği + Endpoint Security + MFA + Kullanıcı Farkındalığı
birlikte değerlendirilmelidir.
Word, Excel, PDF, ZIP ve çalıştırılabilir dosyalar saldırı amacıyla kullanılabilir.
Endpoint güvenlik sistemi şüpheli dosyaları analiz edebilir ve desteklenen senaryolarda çalıştırılmasını engelleyebilir.
Ancak güvenlik ürününün uyarıları kullanıcı tarafından sürekli devre dışı bırakılıyorsa koruma seviyesi düşebilir.
Endpoint çözümleri;
gibi farklı tehditleri tespit etmeye çalışabilir.
Modern sistemlerde imza tabanlı tespitin yanında davranışsal analiz teknolojileri de kullanılabilir.
Şüpheli veya zararlı olduğu belirlenen dosyalar endpoint sistemi tarafından karantinaya alınabilir.
Merkezi yönetim panelinden;
incelenebilir.
Yanlış pozitif olasılığı bulunduğundan kritik iş dosyaları kontrol edilmeden silinmemelidir.
Kurumsal endpoint platformları cihazların güvenlik durumunu merkezi olarak gösterebilir.
Örneğin;
50 cihaz
→ 47 cihaz güncel
→ 2 cihaz uzun süredir çevrimdışı
→ 1 cihazda güvenlik olayı
gibi bir görünüm IT ekibinin sorunları daha hızlı fark etmesine yardımcı olabilir.
Uzaktan çalışan kullanıcılar sürekli şirket firewall’ının arkasında olmayabilir.
Bu nedenle endpoint güvenliği özellikle hibrit ve uzaktan çalışma modellerinde önemlidir.
Notebook internete farklı lokasyonlardan bağlansa bile endpoint agent cihaz üzerinde koruma sağlamaya devam edebilir.
Uzaktan çalışan kullanıcıların kurumsal sistemlere VPN ile bağlanması network erişimini güvenli hale getirmeye yardımcı olur.
Ancak VPN kullanılması bilgisayarın güvenli olduğu anlamına gelmez.
Zararlı yazılım bulunan bir bilgisayar VPN üzerinden şirket networküne bağlanırsa risk oluşturabilir.
Bu nedenle:
Endpoint Security + VPN
birlikte kullanılmalıdır.
Firewall network sınırındaki trafiği kontrol eder.
Endpoint Security ise bilgisayarın üzerinde çalışan dosya, süreç ve uygulamalara odaklanır.
Bu iki güvenlik katmanı birbirinin alternatifi değildir.
Örneğin;
İnternet
↓
Firewall
↓
Kurumsal Network
↓
Endpoint Security
şeklinde katmanlı güvenlik oluşturulabilir.
Bir cihaz zararlı yazılımdan etkilense bile network segmentasyonu saldırının diğer sistemlere yayılmasını zorlaştırabilir.
Örneğin kullanıcı bilgisayarlarının sunucularla aynı VLAN’da bulunmaması değerlendirilebilir.
User VLAN → Firewall → Server VLAN
şeklindeki yapı saldırı yüzeyinin azaltılmasına yardımcı olabilir.
Kullanıcı bilgisayarında çalışan zararlı yazılım, kullanıcının File Server üzerindeki yetkileri kadar dosyaya erişebilir.
Bu nedenle dosya sunucusunda herkesin tüm klasörlere yazma yetkisine sahip olması doğru değildir.
Endpoint güvenliği ile dosya erişim yetkilendirmelerinin birlikte planlanması gerekir.
NAS üzerindeki paylaşımlar da kullanıcı bilgisayarlarından gelebilecek fidye yazılım saldırılarından etkilenebilir.
Bu nedenle;
birlikte kullanılabilir.
Endpoint güvenliği ne kadar gelişmiş olursa olsun hiçbir güvenlik çözümü %100 koruma garantisi veremez.
Bu nedenle kritik şirket verileri için bağımsız yedekleme sistemi bulunmalıdır.
Örneğin:
Endpoint Security
File Server / NAS
Snapshot
Harici / Off-site Backup
şeklinde katmanlı yapı oluşturulabilir.
Yeni ortaya çıkan ve henüz klasik imza sistemlerinde bulunmayan saldırılar zero-day olarak adlandırılabilir.
Davranış analizi ve EDR teknolojileri bu tür tehditlerin bazılarını anormal davranışlarından tespit etmeye yardımcı olabilir.
Ancak hiçbir ürün tüm zero-day saldırılarını garanti şekilde engelleyemez.
Güvenlik agentlarının ve tehdit veritabanlarının güncel tutulması önemlidir.
Merkezi yönetim sayesinde hangi cihazların güncel olmadığı görülebilir.
Uzun süredir internete veya kurumsal sisteme bağlanmayan cihazlar ayrıca kontrol edilmelidir.
Endpoint güvenliği yalnızca antivirüs güncellemelerinden oluşmaz.
İşletim sistemi ve kullanılan uygulamalardaki güvenlik açıkları da saldırganlar tarafından kullanılabilir.
Bu nedenle Windows güvenlik güncellemelerinin kontrollü ve düzenli şekilde uygulanması endpoint güvenliğinin önemli parçalarından biridir.
Eski çalışanlara ait veya artık aktif kullanılmayan bilgisayarlar networkte unutulabilir.
Bu cihazlarda eski işletim sistemi veya güncel olmayan güvenlik yazılımları bulunabilir.
Kurumsal cihaz envanterinin tutulması hangi endpointlerin aktif olduğunun anlaşılmasını kolaylaştırır.
Personel işten ayrıldığında yalnızca bilgisayarın teslim alınması yeterli değildir.
İhtiyaca göre;
devre dışı bırakılmalıdır.
Endpoint cihazının şirket verileri açısından kontrol edilmesi de sürecin parçası olabilir.
Bir cihazda ciddi tehdit tespit edildiğinde ilk hedef saldırının yayılmasını önlemektir.
Olayın durumuna göre cihaz;
ve gerekiyorsa cihaz yeniden kurulabilir.
Olay müdahale yöntemi tehdidin türüne göre belirlenmelidir.
EDR çözümlerinin bazıları şüpheli cihazın merkezi panel üzerinden networkten izole edilmesine imkan sağlayabilir.
Bu sayede cihaz yönetim sistemiyle iletişim kurmaya devam ederken diğer kurumsal sistemlere erişimi sınırlandırılabilir.
Özellik kullanılan endpoint platformuna göre değişir.
EDR sistemleri klasik antivirüse göre daha detaylı olay kayıtları sağlayabilir.
Bir güvenlik olayında;
üzerinden olayın gerçekleştiğinin anlaşılmasına yardımcı olabilir.
Bu kayıtlar olay müdahale sürecinde önemlidir.
Endpoint Security cihazı korurken MFA kullanıcı hesabının ele geçirilmesi riskine karşı ek bir güvenlik katmanı sağlar.
Özellikle;
için çok faktörlü kimlik doğrulama değerlendirilmelidir.
Güçlü parola politikaları endpoint güvenliğini tamamlayan önemli bir unsurdur.
Active Directory veya bulut kimlik sistemleri üzerinden;
gibi politikalar uygulanabilir.
İşletmenin bütçesi, kullanıcı sayısı ve ihtiyaçlarına göre farklı kurumsal çözümler değerlendirilebilir.
Örneğin;
gibi platformlar farklı ölçek ve güvenlik ihtiyaçlarında kullanılabilir.
Ürün seçiminde yalnızca antivirüs tespit oranına değil merkezi yönetim, EDR özellikleri, lisanslama, işletim sistemi desteği ve mevcut IT altyapısıyla entegrasyonuna da bakılması gerekir.
Ürün seçiminde;
değerlendirilmelidir.
10 kullanıcılı bir işletmeyle 300 cihazlı bir fabrikanın aynı güvenlik mimarisini kullanması gerekmez.
Fabrikalarda standart ofis bilgisayarlarının yanında üretim bilgisayarları ve özel yazılımlar bulunabilir.
Endpoint güvenlik yazılımı kurulmadan önce üretim uygulamalarının uyumluluğu kontrol edilmelidir.
Özellikle eski işletim sistemli üretim cihazlarında ek network segmentasyonu gerekebilir.
Endpoint Security yalnızca büyük şirketlerin ihtiyacı değildir.
10–20 bilgisayarlı küçük işletmeler de;
nedeniyle siber saldırılar açısından değerli hedefler olabilir.
KOBİ’ler için yönetilebilir ve işletmenin bütçesine uygun çözümler oluşturulabilir.
Genel olarak projeyi şu şekilde planlıyoruz:
Endpoint güvenlik çözümlerimiz özellikle;
için planlanabilir.
Bursa Bilgisayar olarak endpoint güvenliğini yalnızca bilgisayarlara antivirüs yüklemek şeklinde değerlendirmiyoruz.
Endpoint Security + EDR + Firewall + VLAN + Active Directory + VPN + E-posta Güvenliği + Backup + Monitoring altyapısını birlikte ele alıyoruz.
Böylece bir tehdidin yalnızca bilgisayarda engellenmesine değil, şirket networkü içerisinde yayılmasının zorlaştırılmasına ve kritik verilerin farklı güvenlik katmanlarıyla korunmasına odaklanıyoruz.
İşletmenizde her bilgisayarda farklı antivirüs kullanılıyor, cihazların güvenlik durumunu merkezi olarak takip edemiyor veya mevcut antivirüs sisteminizi daha gelişmiş EDR özellikleri bulunan kurumsal bir çözüme geçirmek istiyorsanız mevcut yapınızı birlikte değerlendirebiliriz.
Bursa Bilgisayar olarak Bursa endpoint güvenliği, kurumsal antivirüs, EDR kurulumu, endpoint protection, ransomware koruması ve kurumsal bilgisayar güvenliği ihtiyaçlarınız için kullanıcı ve cihaz sayınıza uygun güvenlik altyapısını planlıyor ve kuruyoruz.